شاعیر: مەلا حەسەنی دزڵی (١٨٥٩-١٩٤٦)
زمان: کوردیی گۆرانی
قاڵب: مەسنەوی
کێش: ١٠ بڕگەیی
ھەی ھوویە چەندەن نامان خەبەرێ
بۆ شاعیر شێخ فاتیحی فانی
ھەی ھوویە چەندەن نامان خەبەرێ!
تای تامڵ بڕیان، نەسیم سەفەرێ!
خەیلێن سەرحەڵقەی عالی مەقامان
شای فانی نامان، نامەیچش نامان!
نەدان مەکینە وە پارچەی خەزدا
عەنبەر نەشانان وە ڕووی کاغەزدا
یەک ساڵ زیادەن نیەن ئەشعارش
نمێ بۆی ڕێحان، جە مێرغوزارش
دیارەن -دووربا- جە من زیز بیەن!
چون مەعدووم مەحرووم ڕووی ئازیز بیەن
من خۆ دوور جە ئەو چون مەردەمەردە
ھەر ھام نە خەیاڵ عومر ویەردە
ئەییام غەفڵەت، تاعەت نەکەردە
ژاراو مێحنەت، زەمانە وەردە
بەدەن چون چۆڵکە، وجوود چنگێ پووش
ڕیش چون گیای فش، کالعِھن المنفوش
لووت نە کە مۆڵەی دۆخەوای کاڵۆش
گاھێ قرخەقرخ، گاھێ لووشەلووش
قووەی زەنجیرەی شێعرم نەمەندەن
ئەمما نار دڵ، بڵێسە سەندەن
نەوەخت وەھار ھاژەی شەتاوان
خەندەی تیفڵ گوڵ، گەھوارەی کاوان
بووک سەربەرزان اِستَبرَق پۆشان
سەرچەمەی بێڵووی ئەشعارم جۆشان
نەسیم ھوربێزە تۆ بەی نامەوە
چون عەزم حاجی بە ئێحرامەوە
بنیشە ھەوا وێنەی تەییارە
تا ئەوج ئەفلاک سەبعەی سەییارە
بەو پەرواز و باڵ دوو پەروانەوە
قەباڵەی عەدەم وێت بوانەوە
گەردەلوول وەسەر تەخت ھەورامان
مەندیل عەمامە، ئەولیا دامان!
گێج بدەر نەوێت خەیلێ چەرخە کەر
بە دووربین چەم، خاس نەزارە کەر
چوون ھەلەکەساما نەختێ لەنگەر کەر
خیتەی کەماڵا باوەر بە نەزەر
ئانا یەک حەوزێ مەبۆ نمایان
تەختەپۆش چەنی تەوەن نمایان
مەوج مدۆ وێنەی گێج سکەندەر
جومەش چون دەریای حەوتەمین ئەخزەر
مەواچی تالار ئەحمەد خانییەن
ئانا تەنوورەی، ئاش فانییەن!
سەرازێر وێنەی تەیر کەبووتەر
چون ھاژەی ھەڵۆ باڵ وێت لوول دەر
بنیشە کەنار بورج ئاشەوە
نامە چون گونجشک بە دەم واشەوە
بدیە نشینگەی بان بەر ئەیوان
چەتر کڵاوزەڕ سەر نەسەر سەیوان
ھا نیشتەن نەوجا ھامفەردەکەی فەرد
گۆش دەرۆ ناڵەی ئاسیای چەپ گەرد
چەنی ھارێ سەنگ ھەر دوو مەناڵان
ماوەران وەیاد گوزەشتەی ساڵان
ئەو بە ھەیاھوو، ئێدٚ بە ناڵەوە
ئەو بە تەپ و تۆز، ئێدٚ بە پاڵەوە
ئەو پەرێ بەختی سەرگەردانی وێش
ئێدٚ پەرێ حەسرەت نەوجەوانی وێش
شۆ ئەو خزمەتش وە حەزینەوە
نامە نەسەر کەف دەس بە سینەوە
بوانە سەلام، مدرە وەپاوە
دەم بە گفتوگۆ، دەس بە دۆعاوە
ئەر پەرساش ئەحواڵ جە ڕووی مەرحەمەت
چۆنەن فڵانی؟ ڕەحەت ناڕەحەت؟
وەزع و گوزەران حاڵش چ تەورەن؟
نانش ھەر وشکەن یا خەپلەی چەورەن؟
واچە: نانش تاڵ چون قەرەقووتەن
دێمیلەی ڕووتەن چون ژەقنەمووتەن
ھیت و گاوش غەم، خەرمانش مەینەت
بارئاساو زەحمەت، بان ئاساو خەفەت
بە وردە ئەشغاڵ سەرش لێ شێویان
بە چەمچەی گەردوون دۆخەواش ڕێویان
لووت سەرەقاڵنگ سەر کالیارەن
دوور بۆ جە دینش، ماچی دانیارەن
گا دەس بە قۆری، گا پیاڵەوە
گا بە کەلوپەل، وردەواڵەوە
گاھێ ئیمامەن، گاھێ ھەن مەسبووق
تەماع کار وێنەی، مەلا لەتەرەبووق
ئاساوی تەماع، کەردەنەش وەسەر
شکەم چون دۆڵیان، بار ئاسیاو وەسەر
مەکەرۆش وەگەرد چایی و خۆراکی
ھەر لرفەیش مەیۆ، چون دەروێش خاکی
وەختی چێو نەبۆ، ھەر کڕای کڕۆ
من عوھدە نمەو، دەک یانەش وڕۆ!
غافڵ جە وەعدەی گەردان بێچوون
سیحەی ھەیاھوو ئاسیای گەردوون
سەدای ئاش بەتاڵ، نەوای ئیزرائیل
عەزم کاروان، تەپڵ الرّحیل
کاتێوت زانا ئەمر مووقەددەس
ئاو سەرناسای، ئەی ئایساش وەس
مات بی جە ناڵە، بێ دەنگ و سامووت
لاشە نەسەر خاک، ڕۆح جە مەلەکووت
عەزم سەفەر کەرد، نیشت نەسەر تابووت
تەختەشۆر پا تەخت، شا کەفەن قاپووت
ئەی کەلەی ئینسان، چون ئاسیاوەن
ھەتا دانش بۆ، پڕ گێڵ و تاوەن
ھەر دوو چەناکە، چون تەوەن ھارەن
تازە میرازەن، بدیە چە ھارەن!
بە حەرەکەی ڕیش، بە چەرخنای دەم
زبان ئاردە ماڵ، دەم ھەر ماچۆ دەم
تاکوو ئاسیاوچی، ئەجەل چون میراو
منمانۆ پەنەش، قەتع نۆبە ئاو
ناگاھ جە ناڵە و جە حەرەکە کەوت
چەم نیا بە ھەم، وێنەی یاران خەوت
نە ھاژەی ئاوە، نە دان و نانە
ئاش ئاو کەوتە، چۆڵ و وێرانە
ئەی تەنیا و بێ کەس، چاڵ سیا وێم!
قووەی نەتاوای، ھۆرچەرخنا وێم!
نمەز کام سەھلەن، نەو قەبر تەنگدا؟
زەختەی گۆڕەوشار، نەبەین سەنگدا
لایێ سوئالەن، لایێ حیسابەن
لایێ خەجاڵەت، لایێ عەزابەن
کەوتیمێ نە قەبر با بەیمێ وەسەر
ئاخرما خاکەن، خاکمان وەسەر!
تا قووەمان بێ، فیکرێمان نەکەرد
داخی داخانم، جوانی وەیەرد!
ویەردە ویەرد، ھەوڵێ پەی باقی
ئەمجا یە دەرۆیش، نەی چی و ساقی!
حەسەن ئەر قەوڵت ڕاسەن بە تاقی
چوون فانی ڕوو کەر نە دەرگای باقی
ھەر پێسە گشت وەخت، وەھار نمەبۆ
زوان ئەر پاراو، دەم ھار نمەبۆ!
سەوزەی سەرکاوان، سەرسەوز نمەبۆ
ئەلبەسەی ھەردان، قەنەوز نمەبۆ!
شێوازی MLA & APA بۆ شیعری سەرھێڵ
مەلا حەسەنی دزڵی. «دیوانی مەلا حەسەنی دزڵی/ھەی ھوویە چەندەن نامان خەبەرێ». ڤەژین بوکس. www.vejinbooks.com. سەردانی ڕێکەوتی ٢٠١٨/١٠/١٩.
ئەگەر لەم دەقەدا ھەڵە یان کەموکۆڕی ھەیە تکایە بۆ ئاگادارکردنەوەمان لەسەر ئەم دوگمەیە کلیک بکە: فۆرمی پەیوەندی.