شاعیر: مەلا حەسەنی دزڵی (١٨٥٩-١٩٤٦)
زمان: کوردیی گۆرانی
قاڵب: مەسنەوی
کێش: ١٠ بڕگەیی
مەلا حەسەن و ئۆسا ئەولەزیزی کڵاش چن
داوای کڵاش
یاری مێھرەبان شیرین و لەزیز
ئۆسای گیوەبەند، ئۆسا ئەولەزیز
سنعەت پاک و ساف، کەسابەت زەریف
شاگردی ئۆسا محەممەد شەریف
ئۆسا، ئەو ئۆسا، تۆ شاگردەنی
ھەرچەند تۆ کارساز خەیاڵ وردەنی
ئەو وێنەی لوقمان، تۆ ئەرەستوونی
ھەڵبەت ئەو شاباز، تۆ پەرەستوونی!
بار بۆ ھەر سوورەت، بەعزێ پەڕۆی خاس
ھەڵاوەی بێ عەیب، سفیدتەر جە ماس
کیاستم خزمەتت، بکەریش کڵاش
ڕێک و موافق، ئی تاکە و ئەو تاش
گیوەبەند شنەی سەر و سایە باش
جای گازن عەقیق، یا دانەی تراش
سەر و بن ئەحمەر، ڕەنگی یاقووتی
خاڵ و میل وێنەی، خەتی زەمڕووتی
ناڕێک چون لەوسی پیرەژن نەبان
وە ڕاس بە وێنەی نێرەژن نەبان
یا چون پۆزەی خەر بالووک ئاوردە
یا لەوسی کوڕی سوورپیازواردە
کاغەزی باریک، سفت و ناسک بان
سیاخاڵ وێنەی، دیدەی ئاسک بان
توند و تۆڵ و ڕەق، وێنەی مەڕمەڕبان
ھاژەباڵ وێنەی، ھەسارەی کەڕ بان
پەی گشت تەدارەک، چەنی پەرگەما
وێنەی دۆخەوا، باریشاوە ما
بە وادەی سێ ڕۆ یاونیشا پەنە
نەبا بێ کڵاش من قۆمیۆم وەنە!
زەمی ئەولەزیز، پی بۆنەو کەروو
جە دڵ گرانیش مشیۆ بویەروو
سەروەش مەگێڵی، وە گەریاتەدا
کڵاش لەیلەچن، ھا نە پاتەدا
وە گریاتەدا بەیان، بویەران
کڵاش چەرمە و سوور نەپای دڵبەران
پۆل پۆل نازاران، ژەرەژ خەرامان
مەمە فنجانان، نەو تووڵ نەمامان
مەیان، مەویەران بە وێنەی ئاسک
ڕەنگ و سوورەت وەش، شێوە و دەنگ ناسک
تۆ بە ڕەفاقەت ئاییشا مەفتوون
چ دەربەسەنی، من پاخەروا بوون!
تۆ بۆ بەخاتر ئەو نەونەمامان
با بەزەیت بەیۆ، پای پاخەروامان!
داوای چایی
جە قەند شیرینتەر، ھەنگوینی لەزیز
باش ئۆسای زیرەک، ئۆسا ئەولەزیز
سەر و قنگ چەرمە، فرە مومتاز بۆ
چایەوە خەلیس، ئاواتەخواز بۆ
ڕەنگ دێز و سیاو، بە وێنەی قیراو
چون چایی تەورێز، یا میاندواو
عەرەقش وێنەی بناگۆشی یار
چێرۆ ھوربەیۆ نە وەختی ئیوار
بەعزێو نە ئەی چا، ئیسە کە من وات
بکیانە پەرێم بە ڕەسمی سەوقات
بە یادی تۆوە یەخەگیرمانە
ھەتا ساڵێو تەر، ھەر جە ویرمانە!
ئۆسا کڵاشەکانی دوا ئەخات و چاییشی بۆ نانێرێ، مەلا حەسەنیش بۆ تووڕەکردنی ئەم شیعرەی بۆ دەنێرێ
داخم ھەر ئینەن جۆرە کەسانێ
پا کافرمانی، لاقنگ ھەسانێ
ڕیش تەپڵەگەونێ، یاپراخە لووتێ
سەوەتە سەرێ، گەڵ و قنگ ڕووتێ
مەواچۆ ئەمن چایی وەرەنان
موققەدەم وێنەی، ئەسکەندەر ەنان!
من وێنەی خرووس دایم قوقوومەن
پەی کەلەقەندێ، ھەر قەیسە و قوومەن
نە پەیغامێ ھەن، نە نامە و ڕاپۆرت
نە دیم ژەقنەمووت، یا خۆ قوزەڵقۆرت
گەردن ژەرەژا، سۆسەن خاڵەکا
زوڵفە سیاکا، چەمە کاڵەکا
کڵاشە خاسەکێ پەی ئاییشا بۆ
چ دەربەسەنی من پاخەروا بۆ!
ئافەرین گوڵێ، پەی تەقە و تێڵاش
گا سەرە چڵۆسک، گا لنگە کڵاش
شوکور ئەولەزیز، ھەر چێر چەپۆکەن
یانەی دڵ تاریک، سینەش ناکۆکەن
گوڵێ ھەر وەختێ، چەمش ھۆر بڕیۆ
ئی دەس ودیمش، وە فەوری مەڕیۆ
ھێزم ئاویرگاش، پەنە ھور بڕۆ
ھەڵیزە و مانی، پینە مەکەرۆ
ئاشت کردنەوەی ئۆسا ئەولەزیز
ئۆسا گیان تۆ وێت، بێ خەبەرەنی
جە گر عالمێ، عالم تەرەنی
ضَرَبَ زَیدٌ، فەعوولون فەعیل
فەقێ و دەرس و مەشق، ڕاتبە و قال و قیل
دەرد و جامیعەی، دەوایە کەرا
یا موشکڵات و خەڵکی لابەرا
ئەر تۆ نەپۆژنی، پاو پاخەروایا
ترێشتە و گاوەسن، دارێو ئۆسایا
مەشۆ وەڕاوە، حەسەن بێ کڵاش
تۆ عالمەنی، ئۆسای ئۆسا باش!
ھەر کاتێ ژن ھاتن بۆ لات و داوای کڵاشەکانیان لێ کردی ئەم دوو بەیتەیان بۆ بخوێنەرەوە:
فیدای باڵات بام وە گر کەسمەوە
ئینە لنگوو تۆن ئینا دەسمەوە!
ھەر دوو لنگ ساف و چەرمەی بلوورەن
وەسەت پەی زینەت، خاڵێوەش سوورەن
شێوازی MLA & APA بۆ شیعری سەرھێڵ
مەلا حەسەنی دزڵی. «دیوانی مەلا حەسەنی دزڵی/یاری مێھرەبان شیرین و لەزیز». ڤەژین بوکس. www.vejinbooks.com. سەردانی ڕێکەوتی ٢٠١٩/٠٨/١٧.
ئەگەر لەم دەقەدا ھەڵە یان کەموکۆڕی ھەیە تکایە بۆ ئاگادارکردنەوەمان لەسەر ئەم دوگمەیە کلیک بکە: فۆرمی پەیوەندی.